Türksat 4A yarın Baykonur’dan uzaya gidecek

Türksat 4A yarın (14 Şubat gecesi) Dede Korkut’un bundan asırlar önce dünyanın merkezi olacağını söylediği Baykonur’dan fırlatılacak.

Türksat 4A yarın Baykonur’dan uzaya gidecek

Türksat 4A yarın (14 Şubat gecesi) Dede Korkut’un bundan asırlar önce dünyanın merkezi olacağını söylediği Baykonur’dan fırlatılacak. Türksat 4A uydusunun Baykonur’dan uzaya gönderilecek olması bir tesadüf değil. İnsanoğlunun tarihindeki en büyük uzay çalışmalarını gerçekleştirdiği Kazakistan'ın Baykonur Uzay Üssü, uzaya dünyadaki en kolay çıkılan yer. Uzaya yolculuk tarihindeki astronotların tamamına yakını Baykonur’dan uzaya gönderildi.

Kazakistan'ın Baykonur kasabasının 320 kilometre kadar güneydoğusunda, Seyhun (Sırderya) nehrinin kıvrımındaki bozkırda 2 Haziran 1955'te hizmete giren üssün genişliği kuzeyden güneye 80, doğudan batıya 130 kilometre. Askerlerin çalıştırıldığı üs iki buçuk yılda tamamlandı. Baykonur şehri (o zamanki adı ile Leninsk) üste çalışanların ve ailelerinin kalmaları için kuruldu.

Tüm Sovyetler Birliği'nin insanlı uzay araçları, ay ve gezegen sondaları bu üsten fırlatıldı. Uzay çalışmaları tarihinin birçok önemli uçuşu Baykonur Uzay Üssü'nden yapıldı. İlk insan yapımı uydu Sputnik 1'in fırlatılması (4 Ekim 1957), ilk insanlı yörünge uçuşunu gerçekleştiren Yuri Gagarin'in aracı Vostok 3KA-2 ya da bilinen adıyla Vostok 1'in fırlatılması (12 Nisan 1961), uzaya çıkan ilk kadın Valentina Tereşkova'yı taşıyan uzay aracının fırlatılması (1963) işte bu üsten gerçekleştirildi. Dünyanın nefesini tutarak izlediği uzay yarışı Baykonur’dan yönetildi.
Üs bugüne kadar; bin 200’den fazla taşıyıcı roket, bin 300’den fazla uzay aracı ve 100’den fazla kıtalararası balistik füzenin uzaya gönderilmesiyle ünlü.
6 bin 717 kilometrekare araziye yerleşen uzay üssünde; 52 roket fırlatma tesisi, 34 teknik kompleks, yüksek sınıfta 2 hava alanı, 5 iniş alanı, meteor ve iyonosfer merkezleri, 3 uzay gemisi için yakıt doldurma istasyonu, 5 adet kontrol kulesi, 9 adet kontrol merkezi ve bin 500 kilometre uzunlukta bir füze deneme alanı bulunuyor.

UZAYIN DÜNYADAKİ ANA ÜSSÜ

Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra Kazakistan Cumhuriyeti sınırları içinde kalan Baykonur Uzay Üssü, Rusya Federasyonu tarafından 2050 yılına kadar kiralandı. 1980-1990 yılları arasında Mir Uzay Programı’nı destekleyen üs, Columbia felaketinden sonra Amerika Birleşik Devletleri'nin uzay mekiği programına ara vermesi ile Uluslararası Uzay İstasyonu'nun tek destekleyici üssü haline geldi. 2020 yılına kadar önde gelen dünya uzay ülkelerinin arasında yer alması için tüm koşullara sahip olan Kazakistan’ın Baykonur kompleksinde dev bir uzay şehri yer alıyor. Uzay sektörünün ana üssü konumundaki Baykonur, uzay çalışmalarında başarılı ve kaliteli hizmetleri nedeniyle “en gelişmiş uzay üssü” ödülüne sahip. Avrupa Uzay Ajansı, Baykonur’a güvenlik içinde umut bağlayarak 'Sholpan-Express' adlı gezegenler arası istasyonunu Kazakistan’dan uzaya göndermeye karar verdi. Mars’ı araştırmaya gönderilen 'Mars-Express' adlı araştırma grubu da Kazak toprağından uzaya çıktı.

UZAYA KUR’AN-I KERİM GÖTÜRDÜ

Bundan asırlar önce Dede Korkut, Baykonur bölgesinin dünyanın merkezi olacağını söylemişti. Türk dünyasının ilk astronotu Kazak asıllı Toktar Aubakirov oldu. Kazakistan, Aubakirov’un ardından uzaya ikinci Kazak astronotu Talğat Musabayev’i gönderdi. Musabayev, Kazakistan’ın bağımsızlığını kazanmasından sonra uzaya gönderilen ilk astronot. Musabayev uçuş mühendisi olarak ilk uçuşunu, Soyuz TM19 uzay aracıyla 01 Temmuz 1994’te yaptı. Bu uçuşunda uzayda 125 gün 22 saat 53 dakika kaldı. Komutan olarak 29 Ocak 1998’de gerçekleştirdiği ikinci uçuşunda 208 gün 12 saat uzayda kaldı. 28 Nisan 2001’de yaptığı yolculuğu ise 7 gün 22 saat sürdü. Musabayev ilk uçuşunu Mir Uzay İstasyonu’na, sonrakini ise inşaatı devam eden ve 14 ülkenin ortak olduğu Uluslararası Uzay İstasyonu’na yaptı. Musabayev üçüncü yolculuğunda dünyanın ilk uzay turisti Amerikalı milyarder Dennis Tito’yu uzaya götüren Soyuz TM32 uzay aracının da komutanıydı. Uzaya ilk turistik seferinin kaptanı unvanı da Musabayev’a ait.

Kazakistan Cumhuriyeti’nin kahramanı T. Musabayev, uzaya ilk gidişinde yanında Kur’an-ı Kerim’i de götürmüş, dönüşünde Kazakistan Cumhurbaşkanı N. Nazarbayev’e hediye etmişti. Bu Kur’an-ı Kerim bugün Cumhurbaşkanlığı Müze’sinde bulunuyor.

UZAY DEVLETİ

Kazakistan’ın bağımsızlığını kazanmasında büyük rolü olan Devlet Başkanı Nursultan Nazarbayev, Kazakistan’ın nükleer silahlardan arındırılmasını sağlayarak ve Baykonur Uzay Üssü’nün Kazakistan’a ait devlet malı olduğunu tescil ettirerek, bu alanda iki önemli başarıya imza attı.

Nazarbayev, Baykonur’u devraldıktan sonra, önce uzay üssündeki teknolojileri Kazakistan’a kazandırdı daha sonra Rusya’ya kiraya verdi. Çünkü SSCB döneminde üs Kazakistanlılara kapalı olduğu için, uzay üssünü faal halde tutmanın bir anlamı yoktu. Bağımsızlığın ilk yıllarında ekonomik gücün ve teknik elemanlarının yetersizliği uzay üssünü çalıştırmaya engel olmuştu. Uzay üssünün işler halde kalması için en uygun rol Rusya’ya kiraya vermekti. Bu bir bakıma o dönemde ekonomik sıkıntılar geçiren Kazakistan için iyi de oldu.

Nursultan Nazarbayev’in de belirttiği gibi dünya rezervlerinin tükeneceği zaman yaklaştıkça, uzayın önemi gittikçe artacak ve uzaya açılan kapıdaki Kazakistan’ın stratejik önemi daha da artacak. CİHAN

Türksat 4A yarın Baykonur’dan uzaya gidecek


İlgili Galeriler
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×