Fransa’da geçtiğimiz ay meclisin alt kanadında kabul edilen Ermeni soykırım inkar tasarısı senatoda büyük bir engelle karşılaştı. Tasarının görüşüldüğü kanunlar komisyonu ‘bu kanun anayasaya aykırı’ diyerek senatoya tasarıyı çöpe atma çağrısı yaptı

Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy’nin seçim yatırımı olarak görülen ve Ermeni olaylarını soykırım olarak nitelendirmeyi reddedenlere hapis ve 45 bin euro para cezası öngören yasa teklifi senato genel kuruluna gelmeden önce sağduyu engeline takıldı. 23 Ocak’ta senatoda görüşülmesi beklenen tasarının dün ele alındığı kanunlar komisyonu, tasarı için ‘kabul edilemez’ hükmüne vardı. Komisyondaki 23 senatör bu yönde görüş bildirirken, 9 ret, 8 de çekimser oy çıktı.

Anayasaya aykırı

Fransa Senatosu Kanunlar Komisyonu Başkanı Jean Pierre Sueur, 1915 olaylarıyla ilgili Ermeni iddialarının reddedilmesini suç sayan ve mecliste kabul edilen yasa teklifinin Senato gündemine alınmaması yönündeki kararlarına gerekçe olarak “teklifin anayasaya aykırı” olmasını gösterdi. Sosyalist Partili başkan Sueur, komisyonun kararından sonra Türk basınına yaptığı açıklamada, teklifin anayasaya aykırı olmasının yanı sıra ifade özgürlüğü ve araştırma özgürlüğüne de aykırı olduğunu söyledi. “Bu gerekçelerden dolayı biz Kanunlar Komisyonu’nda yasa teklifinin incelemeye alınmamasını istedik” diyen Sueur, “Bizim görüşümüze göre bu yasa teklifi anayasaya aykırı” dedi. Hukukçu senatörlerden oluşan Kanunlar Komisyonu’nun “tasarının anayasaya aykırı olduğu” yönündeki kararının yasa teklifine karşı çıkanların sayısını da artırması bekleniyor. Senatoda çoğunluğa sahip Sosyalist senatörler ve iktidardaki Halk Hareketi Birliği üyeleri yasa teklifi konusunda ikiye bölünmüş durumda.

Tarihçiler de karşı çıkıyor

Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy ve Sosyalist lider Francois Hollande, üç ay sonra yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Ermeni seçmenlerin oylarını alabilmek için yasa teklifinin kabul edilmesini istiyor. Eski senatör ve adalet bakanlarından Robert Badinter’in, geçen yıl 4 Mayıs’ta yapılan ve gündeme alınmayan yasa teklifinin görüşülmesi sırasında yaptığı konuşma, Ermeni olaylarıyla ilgili çıkartılmak istenen ikinci yasa tasarısı hakkında, “anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle dava açılması halinde, birinci yasanın (Fransa meclisinin Ermeni olaylarını soykırım olarak tanıdığı yasanın) da iptal edileceği” konusunda yaptığı uyarı, Fransa’da önemli bir hukuk tartışmasını da beraberinde getirmişti.

Yine Fransız parlamentosunun, “tarihi olaylarla ilgili parlamentoların değil tarihçilerin söz sahibi olması gerektiğini” savunan raporu ile birlikte Fransa’nın ünlü tarihçilerin, “ulusal parlamentoların tarihi olaylar konusunda yasa yapmasını isteyen” ünlü bildirisi, Fransız kamuoyunda ikinci yasaya karşı çıkanların sayısını artırmıştı. Fransa’nın ünlü gazeteleri Le Monde, Le Figaro ve Liberation, başmakalelerinde, 1915 olaylarıyla ilgili Ermeni iddialarının reddinin suç sayılmasını öngören yasa teklifi karşısında görüş bildirmişti.

Şimdi ne olacak?

Önergenin kabul edilmesi, tasarının Senato Genel Kurulu’na gitmeyeceği anlamına gelmiyor. Bu karara rağmen teklif 23 Ocak’ta Senato Genel Kurulu’nun gündemine gelecek, ancak Genel Kurul’daki nihai oylamadan önce yasa teklifiyle ilgili değişiklik önergesi oylamaya sunulacak. Değişiklik önergesinin Genel Kurul’da kabul edilmesi halinde teklif görüşülmeden gündemden düşecek.